W Polsce podstawowe kolory pojemników na odpady komunalne określa Jednolity System Segregacji Odpadów (JSSO), wynikający z rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 10 maja 2021 r. (Dz. U. z 2021 r. poz. 906). Obowiązuje pięć głównych oznaczeń: niebieski – papier, żółty – metale i tworzywa sztuczne, zielony – szkło, brązowy – bio oraz czarny – odpady zmieszane.
Kolory pojemników według JSSO
Rozporządzenie dotyczy pojemników i worków przeznaczonych do selektywnego zbierania podstawowych frakcji odpadów komunalnych. Oprócz właściwego koloru powinny one mieć także oznaczenie wskazujące rodzaj zbieranej frakcji.
| Kolor pojemnika | Frakcja | Przykłady odpadów |
|---|---|---|
| Niebieski | Papier | Gazety, kartony, zeszyty, papierowe opakowania |
| Żółty | Metale i tworzywa sztuczne | Butelki plastikowe, puszki, folie, nakrętki, opakowania wielomateriałowe |
| Zielony | Szkło | Szklane butelki i słoiki |
| Brązowy | Bioodpady | Resztki roślinne, obierki, odpady kuchenne pochodzenia roślinnego |
| Czarny | Odpady zmieszane | Odpady, których nie można przypisać do selektywnie zbieranych frakcji |
Żółty pojemnik służy do wspólnego zbierania metali, tworzyw sztucznych oraz opakowań wielomateriałowych. Zielony obejmuje opakowania ze szkła, zarówno bezbarwnego, jak i kolorowego, chyba że lokalne zasady przewidują ich rozdzielenie.
Dlaczego w niektórych gminach kolory są inne?
JSSO ustanawia podstawowy podział na pięć frakcji. Gmina może jednak, w ramach lokalnego systemu gospodarowania odpadami i regulaminu utrzymania czystości, wprowadzić dodatkową zbiórkę określonych odpadów. Dotyczy to między innymi tekstyliów, popiołu, odpadów zielonych albo osobno zbieranego szkła bezbarwnego i kolorowego.
Dla tych dodatkowych frakcji nie zawsze istnieje jeden ogólnopolski kolor. Dlatego lokalne pojemniki mogą wyglądać różnie:
- Tekstylia mogą być zbierane w pojemnikach lub workach o kolorze ustalonym przez daną gminę. Nie ma obecnie jednolitego, ogólnokrajowego koloru dla tej frakcji.
- Popiół bywa odbierany w osobnych pojemnikach, których kolor wynika z lokalnego regulaminu lub organizacji zbiórki.
- Szkło bezbarwne i kolorowe może być rozdzielane na dwa pojemniki. W takim przypadku przepisy przewidują biały kolor dla szkła bezbarwnego i zielony dla szkła kolorowego.
Oznacza to, że czerwony, pomarańczowy, fioletowy czy szary pojemnik nie musi oznaczać tej samej frakcji w każdej miejscowości. Przy dodatkowych zbiórkach decydujące znaczenie ma napis na pojemniku oraz regulamin obowiązujący w konkretnej gminie. Podstawowe kolory JSSO pozostają jednak takie same.
Przepisy dopuszczają także szczególne rozwiązanie dla pojemników znajdujących się w miejscach o znaczeniu historycznym lub przyrodniczym, gdy pełne pokrycie ich właściwym kolorem pogarszałoby wygląd przestrzeni. W takim przypadku odpowiedni kolor może obejmować co najmniej 30% zewnętrznej powierzchni pojemnika i musi być widoczny dla użytkowników.
Czy odpady medyczne podlegają tym samym zasadom?
Nie. Kolory pojemników na odpady komunalne nie powinny być utożsamiane z oznaczeniami stosowanymi w placówkach medycznych. Segregacja odpadów powstających w szpitalach, przychodniach i innych podmiotach leczniczych podlega odrębnym przepisom Ministra Zdrowia.
W tym systemie czerwone pojemniki lub worki są przeznaczone na odpady medyczne zakaźne, a żółte na określone odpady medyczne niebezpieczne, inne niż zakaźne. Pozostałe odpady medyczne mogą trafiać do pojemników w innych kolorach, zgodnie z właściwymi przepisami i procedurami placówki. Te oznaczenia nie zmieniają zasad dotyczących komunalnego pojemnika żółtego, który służy do zbierania metali i tworzyw sztucznych.
Podstawowa reguła jest więc prosta: w przypadku odpadów komunalnych należy kierować się pięcioma kolorami JSSO, a przy frakcjach dodatkowych sprawdzić lokalny regulamin lub opis na pojemniku.