Termometru rtęciowego nie wolno wyrzucać do zwykłego kosza, pojemnika na szkło ani odpadów zmieszanych. Cały egzemplarz oddaj do PSZOK-u, a po rozbiciu najpierw przewietrz pomieszczenie i bez użycia odkurzacza zabezpiecz rtęć oraz szkło.
Cały czy rozbity termometr – co zrobić?
| Stan termometru | Działanie | Miejsce utylizacji |
|---|---|---|
| Cały | Zabezpiecz go przed stłuczeniem i nie rozbieraj. | PSZOK lub wybrana apteka, która przyjmuje takie odpady. |
| Rozbity | Przewietrz pomieszczenie, załóż rękawice, zbierz szkło i kulki rtęci do szczelnego pojemnika. | PSZOK. Przed dostarczeniem odpadu skontaktuj się z punktem i zapytaj o sposób przyjęcia. |
Co zrobić po rozbiciu termometru rtęciowego?
Rozbite szkło i metaliczne kulki rtęci traktuj jako odpady niebezpieczne. Nie dotykaj ich gołymi rękami i ogranicz przebywanie w pomieszczeniu do czasu zebrania zanieczyszczeń.
Nigdy nie używaj odkurzacza ani miotły. Odkurzacz może rozbić kulki rtęci na drobniejsze cząstki i zwiększyć uwalnianie oparów, a zamiatanie może rozprowadzić je po większej powierzchni.
Postępuj w następującej kolejności:
- Otwórz okna i drzwi, aby przewietrzyć pomieszczenie. Jeśli to możliwe, zamknij drzwi prowadzące do pozostałej części mieszkania.
- Załóż rękawice ochronne i odsuń dzieci oraz zwierzęta od miejsca rozbicia.
- Zbierz większe kawałki szkła za pomocą sztywnej tektury lub kartonu. Nie chwytaj ich bezpośrednio.
- Zgarnij kulki rtęci na karton, a drobne pozostałości sprawdź przy pomocy latarki, także pod meblami i przy listwach.
- Umieść rtęć, szkło i wszystkie materiały użyte do sprzątania w szczelnym szklanym pojemniku. Można zalać zawartość zimną wodą, aby ograniczyć parowanie, a następnie szczelnie zamknąć pojemnik.
- Skontaktuj się z PSZOK-iem i ustal sposób przekazania zabezpieczonego odpadu. Nie wkładaj go do domowego kosza ani nie zawoź do apteki bez wcześniejszego potwierdzenia.
Nie spłukuj rtęci w zlewie ani toalecie. Jeśli termometr rozbił się na dywanie, wykładzinie lub w szczelinie, której nie da się bezpiecznie oczyścić, nie próbuj usuwać zanieczyszczeń odkurzaczem. Skontaktuj się z PSZOK-iem lub Stacją Sanitarno-Epidemiologiczną i poproś o dalsze zalecenia. Większe rozlanie, obejmujące więcej rtęci niż zawartość jednego termometru, wymaga pomocy specjalistycznych służb.
Gdzie oddać termometr rtęciowy?
Najpewniejszym miejscem jest PSZOK, czyli Punkt Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych. Punkty te przyjmują odpady problemowe i niebezpieczne zgodnie z lokalnymi zasadami, zwykle bez opłat dla mieszkańców gminy. Przed przyjazdem sprawdź regulamin, godziny otwarcia oraz wymagania dotyczące sposobu zapakowania odpadu.
Informacje o adresie PSZOK-u znajdziesz na stronie urzędu miasta lub gminy, w harmonogramie odbioru odpadów albo u lokalnego operatora gospodarki odpadami. W niektórych gminach działają także mobilne zbiórki odpadów niebezpiecznych.
Możliwe miejsca przekazania całego termometru to:
- PSZOK – najbardziej przewidywalna opcja dla całych i rozbitych termometrów.
- Wybrana apteka – tylko jeśli placówka ma pojemnik i potwierdzi, że przyjmuje nieuszkodzone termometry rtęciowe.
- Mobilna zbiórka gminna – jeśli samorząd prowadzi odbiór odpadów niebezpiecznych w określonych terminach.
- Specjalistyczna firma – rozwiązanie przy większej liczbie termometrów lub rozległym wycieku.
Apteka nie jest właściwym miejscem dla rozbitego termometru. Nie wkładaj takiego odpadu do pojemnika na przeterminowane leki. Najpierw skontaktuj się z PSZOK-iem albo służbami sanitarnymi.
Dlaczego rtęć wymaga osobnej utylizacji?
Rtęć jest toksycznym pierwiastkiem. W temperaturze pokojowej może stopniowo uwalniać opary, a po rozbiciu termometru łatwo rozprzestrzenia się w postaci drobnych kulek. Narażenie na jej opary może szkodzić między innymi układowi nerwowemu i nerkom.
Wyrzucenie termometru do odpadów zmieszanych stwarza ryzyko stłuczenia podczas transportu lub sortowania. Rtęć może wtedy trafić do powietrza, gleby i wody. Z tego powodu zużyty termometr rtęciowy należy przekazać jako odpad niebezpieczny, a po rozbiciu zachować szczególną ostrożność.
Jeżeli chcesz pozbyć się starego, ale całego egzemplarza, zapakuj go tak, aby nie obijał się podczas transportu, i zawieź do PSZOK-u. To bezpieczniejsza droga niż przechowywanie go w domu lub próba wrzucenia do któregoś z podstawowych pojemników do segregacji.
W przypadku kontaktu z większą ilością rtęci, objawów złego samopoczucia po ekspozycji lub niemożności bezpiecznego zebrania wycieku skontaktuj się ze Stacją Sanitarno-Epidemiologiczną lub odpowiednimi służbami ratunkowymi.
