Od 1 stycznia 2025 r. zużyte ubrania i inne tekstylia są odrębną frakcją odpadów. Zniszczoną odzież, obuwie, pościel czy ręczniki oddaj do PSZOK-u albo do innego punktu wskazanego przez gminę. Rzeczy w dobrym stanie przekaż organizacji charytatywnej, do second-handu lub bezpośrednio potrzebującym. Nie wrzucaj tekstyliów do odpadów zmieszanych.
Gdzie oddać ubrania w zależności od ich stanu?
Najpierw oceń, czy rzecz może być jeszcze używana. Stan odzieży decyduje o tym, czy lepiej przekazać ją do ponownego użycia, czy potraktować jako odpad i oddać do systemu komunalnego.
| Stan odzieży | Sugerowane miejsce | Uwagi |
|---|---|---|
| Dobry, rzecz nadaje się do noszenia | Organizacja charytatywna, kontener PCK, second-hand | Odzież powinna być sucha i w stanie pozwalającym na dalsze użytkowanie. |
| Zniszczony, podarty lub nienadający się do naprawy | PSZOK albo punkt zbiórki wskazany przez gminę | Dotyczy także zużytego obuwia, pościeli, ręczników i zasłon. |
| Mocno zabrudzony podczas sprzątania | Najczęściej odpady zmieszane, zgodnie z regulaminem gminy | Jeśli materiał został zanieczyszczony chemikaliami, obowiązują inne zasady. |
Jak działa zbiórka tekstyliów?
PSZOK, czyli Punkt Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych, jest ustawowym minimum systemu. Gmina musi zapewnić mieszkańcom możliwość oddania odpadów tekstylnych, ale nie musi ustawiać nowych pojemników przy każdej altanie śmietnikowej. Przed wizytą sprawdź lokalizację, godziny otwarcia oraz regulamin swojego punktu.
Samorząd może zorganizować także inne formy odbioru. W zależności od miejscowości są to kontenery na tekstylia, zbiórki mobilne, odbiór workowy albo punkty prowadzone we współpracy z organizacjami społecznymi. Kontenery PCK i inne pojemniki charytatywne najlepiej traktować jako miejsce dla odzieży, która nadaje się do ponownego użycia. Zniszczone rzeczy bezpieczniej przekazać do PSZOK-u, chyba że lokalny regulamin wyraźnie wskazuje inny punkt.
Przy podejmowaniu decyzji postępuj w następującej kolejności:
- Oceń, czy ubranie, obuwie lub tekstylia mogą być jeszcze używane.
- Rzeczy w dobrym stanie przekaż potrzebującym, organizacji charytatywnej, second-handowi albo do punktu wymiany.
- Zniszczone, suche i niezanieczyszczone tekstylia zawieź do PSZOK-u lub oddaj w lokalnym punkcie zbiórki.
- Jeśli rzecz miała kontakt z farbą, olejem lub inną substancją niebezpieczną, sprawdź zasady przyjmowania odpadów niebezpiecznych.
Co zalicza się do tekstyliów?
Selektywna zbiórka obejmuje nie tylko ubrania. Do tej frakcji zalicza się także wiele przedmiotów używanych w domu:
- Ubrania, bielizna, skarpetki, czapki, szaliki i rękawiczki
- Obuwie, torby tekstylne, plecaki i galanteria
- Pościel, prześcieradła, koce, narzuty i ręczniki
- Firany, zasłony, obrusy, ścierki i inne domowe wyroby tekstylne
- Zabawki pluszowe i dywany, jeśli lokalny regulamin przyjmuje je w tej frakcji
Materiał, z którego wykonano rzecz, nie zmienia zasad segregacji. Ubrania z poliestru lub innych tworzyw sztucznych również nie powinny trafiać do żółtego pojemnika. Są odpadami tekstylnymi.
Kiedy tekstylia nie trafiają do zwykłej zbiórki?
Nie wkładaj do kontenera na tekstylia materiałów nasączonych farbą, olejem, rozpuszczalnikiem, smarem ani innymi chemikaliami. Takie rzeczy mogą być odpadami niebezpiecznymi i należy przekazać je selektywnie, zgodnie z zasadami obowiązującymi w gminie. W razie wątpliwości zapytaj PSZOK, czy przyjmuje konkretny rodzaj zanieczyszczonego materiału.
Tekstylia używane do sprzątania, silnie zabrudzone zwykłymi odpadami lub tłuszczem, mogą być kwalifikowane jako odpady zmieszane, ale zależy to od lokalnych wytycznych. Nie mieszaj ich z suchą odzieżą przeznaczoną do recyklingu. Zawsze sprawdź regulamin gminy, zwłaszcza gdy chodzi o większą ilość materiałów po remoncie, warsztacie albo intensywnym sprzątaniu.
Co grozi za brak segregacji?
Właściciel nieruchomości, na której odpady nie są segregowane zgodnie z zasadami, może zostać obciążony opłatą podwyższoną w wysokości od dwu- do czterokrotności stawki podstawowej. W określonych sytuacjach mogą pojawić się także mandaty. Wrzucenie odzieży do czarnego pojemnika nie jest więc właściwym sposobem pozbycia się tekstyliów od 2025 r.
Najprostsza zasada brzmi: rzeczy nadające się do użycia przekaż dalej, a zniszczone i suche tekstylia oddaj do PSZOK-u lub lokalnego punktu wskazanego przez gminę. Nie umieszczaj ich w odpadach zmieszanych ani w pojemniku na tworzywa sztuczne.
